ویزا و اقامت تحصیلی آلمان

کشور آلمان از نظر تحصیلی در تمامی مقاطع همواره دارای بالاترین رنکینگ ها در دنیا بوده و لذا بالا بودن سطح علمی دانشگاههای این کشور یکی از اصلی ترین دلایل علاقه شدید دانشجویان خارجی برای تحصیل در آلمان است. سیستم آموزشی برتر، امکان تحصیل بسیار ارزان، موقعیت مناسب اجتماعی، امکان کاریابی پس از فارغ التحصیلی و بسیاری مزایای دیگر باعث شده تا افراد زیادی از اقصی نقاط جهان آلمان را برای ادامه تحصیل انتخاب نمایند.

یکی از مهمترین نکات تحصیل در آلمان رایگان بودن تحصیل حتی در مقاطع دانشگاهی (البته در دانشگاههای دولتی) است. اما این بدان معنا نیست که تحصیل کاملاً رایگان می باشد، بلکه دانشجویان بسته به کشور مبدأ خود می بایست هزینه هایی را بابت ثبت نام پرداخت و مبلغ ناچیزی را ماهیانه به دانشگاه پرداخت نمایند که این مبلغ بسته به دانشگاه محل تحصیل بین 600 تا 1800 یورو در سال متغیر می باشد. البته دانشگاههای خصوصی هم در آلمان وجود دارند که مبلغ شهریه آنها نسبت به رشته انتخابی و دانشگاه محل تحصیل متفاوت است.

علاقمندان به تحصیل در آلمان می توانند بدون داشتن مدرک زبان آلمانی اقدام به اخذ پذیرش از دانشگاههای این کشور نمایند. در این صورت قبل از ورود به دانشگاه لازم است تا در کلاسهای زبان شرکت کرده و مدرک زبان آلمانی دریافت کنند.

دانشجویان در زمان تحصیل می توانند بدون نیاز به گرفتن مجوزکار به صورت پاره وقت کار کرده و بخش عمده ای از هزینه های زندگی خود را پوشش دهند. با توجه به اینکه شرایط مناسبی برای کار دانشجویی در آلمان مهیا می باشد و بسیاری از مراکز صنعتی، کارخانجات و شرکتها با دانشگاهها در تعامل بوده و تمایل زیادی به استفاده از دانشجویان در رشته های تحصیلی مرتبط دارند، بنابراین اکثر دانشجویان می توانند با کار دانشجویی هزینه تحصیل خود را پوشش دهند. همچنین دانشجوی متأهل می تواند برای همسر و فرزندان زیر سن قانونی خود اقدام به اخذ ویزای همراه نماید. اما این اقدامات باید بعد از ورود دانشجو به آلمان و شروع به تحصیل ایشان انجام گیرد. ضمن اینکه همسر دانشجو در صورت اخذ ویزای همراه می تواند بدون هیچ مشکلی و به صورت تمام وقت کار قانونی انجام دهد.

یکی از نکات مهم در اخذ ویزای تحصیلی آلمان این است که صرف گرفتن ویزای تحصیلی منجر به اقامت این کشور نخواهد شد و دانشجو باید پس از فارغ التحصیلی پیشنهاد کار دریافت نموده و مشغول به کار شود. با توجه به نیاز کشور آلمان به نیروی کار متخصص و تحصیل کرده، فارغ التحصیلان دانشگاههای این کشور همواره برای کار در اولویت قرار داشته و می توانند برای جستجوی کار پس از فارغ التحصیلی اقامت خود را تا 18 ماه تمدید نمایند. در صورت یافتن شغل مناسب و اشتغال به کار پس از 5 سال می توانند اقامت دائم آلمان را اخذ نموده و پس از گذشت 3 سال از اخذ اقامت دائم نیز می توانند برای اخذ شهروندی و دریافت پاسپورت آلمانی اقدام کنند.

در آلمان شرایطی نیز برای ادامه تحصیل به زبان انگلیسی وجود دارد. اصولاً زبان تحصیل در مقطع کارشناسی به جز موارد محدود آلمانی است. اما در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری امکان تحصیل به زبان انگلیسی برای دانشجویان وجود دارد. در صورتی که مایل به ادامه تحصیل به زبان آلمانی هستید حداقل باید دارای مدرک B1 بوده و در صورتی که برای ادامه تحصیل زبان انگلیسی را انتخاب می کنید حداقل باید دارای مدرک آیلتس 6 باشید. البته نمره دقیق زبان توسط دانشگاه مورد نظر دانشجو تعیین شده و سفارت آلمان بر مبنای نمره زبان مورد تأیید آن دانشگاه مدارک دانشجو را مورد ارزیابی قرار می دهد.

تحصیل در مقطع پیش دبستانی در آلمان از سن 3 تا 6 سالگی، در مقطع دبستان از سن 6 تا 10 سالگی و در مقطع دبیرستان از 10 سال به بالا آغاز می شود. تحصیل در مقطع ابتدایی در آلمان اجباری است. کودکان زیر 18 سال جهت تحصیل در آلمان نیازی به داشتن مدرک زبان نداشته و در داخل مدارس زبان آلمانی را فرا خواهند گرفت. در آلمان نیز هم مدارس دولتی و هم مدارس خصوصی وجود دارند. بعضی از مدارس خصوصی به صورت شبانه روزی بوده و کلیه امکانات تحصیل و زندگی را به دانش آموزان ارائه می دهند.

برای تحصیل در مقطع لیسانس یا کارشناسی داشتن مدرک دیپلم ضروری است و برای تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد یا فوق لیسانس لازم است تا دانشجو مدرک کارشناسی خود را توسط سازمانهای مورد تأیید دولت ارزیابی نموده و تأییدیه دریافت نماید. اخذ پذیرش و تحصیل در مقطع دکتری در آلمان کار نسبتاً سختی است و دانشجویان جهت تحصیل در این مقطع باید سطح زبان بالا و سابقه پژوهشی مورد قبول داشته باشند. مقطع کارشناسی اصولا بین 6 تا 8 ترم یعنی حدوداً سه تا چهار سال، مقطع کارشناسی ارشد بین 2 تا 4 ترم یعنی حدوداً یک تا دوسال و مقطع دکتری هم بسته به رشته تحصیلی بین دو تا پنج سال به طول می انجامد.

اصولاً دانشجویان خارجی که قصد ادامه تحصیل در آلمان را دارند، در ابتدا باید یک دوره دو ترمه یا حدوداً یک ساله را در کالج بگذرانند و سپس وارد دانشگاه شوند. در کالج های آلمان که وابسته به دانشگاههای این کشور بوده و مخصوص دانشجویان خارجی است دروس پایه از جمله ریاضی، فیزیک، شیمی، علوم کامپیوتر و زبان آلمانی آموزش داده می شود و به نوعی حکم دوره پیش دانشگاهی را برای دانشجویان خارجی دارد.

بهترین شرایط برای پذیرش و دریافت ویزای تحصیلی به نحوی است که از زمان فارغ التحصیلی دانشجو در کشور خودش تا زمان اخذ پذیرش از دانشگاه آلمانی بیش از 5 سال نگذشته باشد. شرایط تحصیل رایگان زمانی فراهم خواهد شد که دانشجو دارای مدرک معتبر زبان آلمانی بوده و فارغ التحصیل یکی از دانشگاههای معتبر و مورد تأیید دانشگاه آلمانی باشد. البته همانگونه که اشاره شد تحصیل به زبان انگلیسی هم در آلمان امکان پذیر است. اخذ ویزای تحصیلی منوط به اخذ پذیرش از یکی از دانشگاههای آلمان، ارسال مدارک و انجام مصاحبه در سفارت می باشد. اصلی ترین مدارک مورد نیاز جهت اخذ ویزای تحصیلی عبارتند از: مدارک شناسایی و گذرنامه، مدارک تحصیلی به علاوه ریز نمرات، فرم درخواست، گواهی تمکن مالی، انگیزه نامه، زندگی نامه و گواهی سلامت. شما می توانید برای بررسی واجد شرایط بودن خود با پاسخ به چند سئوال از طریق ابزاری که در وب سایت DAAD قرار دارد مطمئن شوید که آیا می توانید بدون گذراندن دوره کالج به دانشگاه وارد شوید و یا به عنوان دانشجوی Subject-Related ملزم به گذراندن دوره کالج و قبولی در آزمون ورودی دانشگاه و همچنین آزمون زبان پیش از دانشگاه هستید.